Hiển thị các bài đăng có nhãn Dinh Duong. Hiển thị tất cả bài đăng
Hiển thị các bài đăng có nhãn Dinh Duong. Hiển thị tất cả bài đăng

Thứ Hai, 21 tháng 9, 2015

Thang đo sự phát triển của trẻ phù hợp với độ tuổi củ bé

Trẻ đến 2 tháng tuổi biết ngóc đầu, mỉm cười, tìm vú mẹ, nhìn theo đồ vật. Đến 3 tuổi, bé có thể giữ đầu ngóc lâu hơn, biết hóng chuyện, nghịch tay...



Theo bác sĩ chuyên khoa 1 Trần Thị Minh Nguyệt, bằng sự quan sát trong quá trình nuôi dưỡng và chăm sóc trẻ, cha mẹ có thể nhận thấy con mình phát triển từng ngày, từng giờ. Trong đó, sự tăng trưởng của não là nền tảng cho sự phát triển các chức năng về nhận thức và tư duy. Sự tăng trưởng các mô cơ, xương là cơ sở cho sự phát triển các chức năng vận động của cơ thể. Các quá trình này luôn có sự tương tác và thúc đẩy lẫn nhau tạo ra sự phát triển hài hòa và liên tục trong suốt quá trình lớn lên của trẻ.

Việc theo dõi sát quá trình phát triển về nhận thức và vận động giúp cha mẹ nhận biết sự thay đổi của con, sớm phát hiện những sai sót hoặc rối loạn bệnh lý và có thể những can thiệp cần thiết. Có nhiều chỉ số đánh giá sự phát triển của trẻ như cân nặng, chiều cao, tinh thần, vận động, cha mẹ có thể dựa vào thang đo các chỉ số phát triển vận động và tâm lý bình thường của trẻ sau đây để biết con mìnhphát triển nhanh hay chậm:
chuan-phat-trien-7023-1439866574.jpg
Các chỉ số về vận động và tâm lý phù hợp với sự phát triển của trẻ theo độ tuổi. 
Lưu ý: Đa số trẻ phát triển bình thường tương ứng các mốc về vận động và tâm lý, ngôn ngữ trong bảng trên. Tuy nhiên một số trẻ có thể phát triển sớm hoặc muộn hơn đôi chút về một chức năng nào đó song không phải bệnh lý. Trường hợp trẻ phát triển chậm hơn so với các mốc thời gian như trên kéo dài hoặc thờ ơ với mọi thứ xung quanh, cha mẹ nên đưa con đến khám chuyên khoa để được thăm khám, chữa trị kịp thời. Từ đó bác sĩ sẽ tư vấn hướng dẫn cách chăm sóc phù hợp với từng bé.
Trẻ chậm phát triển vận động có th do suy dinh dưỡng, còi xương, sai khớp, bệnh lý ở hệ cơ, thần kinh hoặc một bệnh lý toàn thân khác. Một số trường hợp đặc biệt do các bệnh lý bẩm sinh hoặc mắc phải tại não. Đối với các bé bị bệnh liên tiếp cũng làm chậm tăng trưởng thể chất, từ đó làm chậm phát triển vận động thô sơ và các kỹ năng. Tình trạng này dẫn đến hạn chế sự tiếp xúc với thế giới bên ngoài, gây thiếu thông tin cho não nên không kích thích bé phát triển nhận thức. 
Trẻ chậm phát triển tâm lý, ngôn ngữ có thể do nhiều nguyên nhân, đôi khi rất phức tạp. Có thể do môi trường và hoàn cảnh sống bất lợi, thiếu tình thương yêu, thiếu sự chăm sóc và dạy dỗ chu đáo từ cha mẹ, người nuôi trẻ, bị bỏ rơi, mồ côi. Khi bé sống những năm đầu đời trong một môi trường ít kích thích, ít cảm xúc và không nhận được sự hỗ trợ thể chất, tinh thần thì sự phát triển não bộ cũng bị ảnh hưởng, dẫn đến chậm chạp trong vận động, nhận thức và hành vi giao tiếp.
Nghiên cứu cho thấy, nếu được chăm sóc tốt trong giai đoạn đầu đời, trẻ sẽ phát triển về thể chất, vận động, nhận thức và học hỏi tốt hơn. Do đó tất cả những gì cha mẹ có thể làm để giúp con phát triển tốt là chăm sóc dinh dưỡng hợp lý, dành cho trẻ tình yêu thương và khuyến khích bé thử nghiệm, trao đổi, học hỏi, tạo sự tự tin cho trẻ để chúng lớn lên khỏe mạnh, thông minh, lanh lợi và thành công
.

Trổ tài nấu 3 món ngon giúp bé hết biếng ăn ngay lập tức

Với trẻ biếng ăn, mẹ có thể đổi món với canh gà nấm rơm, hàu chiên giòn hoặc cháo cá chép đậu xanh.


Kỹ sư dinh dưỡng Trương Thị Nhàn hướng dẫn chế biến một số món ngon cho trẻ biếng ăn như sau:
1. Canh gà nấm rơm
Nguyên liệu:
- 200 g thịt gà.
- 100 g nấm rơm búp.
- Một củ cà rốt nhỏ.
- Hai muỗng súp củ hành băm.
- Hành lá, ngò, dầu, đường, nước mắm, muối, tiêu mỗi thứ một ít.
Cách làm:
- Thịt gà rửa sạch, xắt miếng vừa ăn ướp với chút nước mắm và một muỗng củ hành băm.
- Nấm rơm gọt sạch chân, ngâm nước muối loãng, cắt đôi.
- Cà rốt gọt vỏ rửa sạch, xắt lát hoặc hạt lựu lớn.
- Hành ngò lặt và rửa sạch, xắt nhỏ.
- Phi dầu hành cho thơm, trút gà vào xào săn rồi thêm nước sôi nấu cho đến khi gà mềm.
- Cho cà rốt vào nấu vừa mềm, thêm nấm rơm vào nêm lại vừa ăn. Khi cà rốt mềm thì nhắc nồi xuống và thêm hành ngò vào.
2. Hàu chiên giòn
Hàu chiên giòn.
Nguyên liệu:
- 100 g thịt hàu.
- 50 g bột mì.
- 50 g bột chiên xù.
- Một quả trứng gà.
- Dầu, tương cà, sốt mayonaise mỗi thứ một ít.
Cách làm:
- Thịt hàu rửa sạch để ráo.
- Trứng gà đánh tan đều.
- Bột mì, bột chiên xù cho dĩa riêng từng thứ.
- Lăn hàu qua bột mì, nhúng vào trứng rồi lăn qua bột chiên xù.
- Bắc chảo dầu nóng cho hàu vào chiên vàng đều, vớt ra đĩa lót giấy thấm dầu.
- Khi ăn chấm với tương cà và sốt mayonaise.
3. Cháo cá chép đậu xanh
chao-7718-1441204411.jpg
Cháo cá chép đậu xanh.
Nguyên liệu:
- 30 g gạo ngon.
- 30 g cá chép nạc.
- 20 g đậu xanh.
- 4 cái nấm rơm.
- 30 g cà rốt.
- Hành, ngò, dầu, nước mắm, đường, tiêu mỗi thứ một ít.
Cách làm:
- Gạo, đậu xanh vo sạch để nấu cháo.
- Cà rốt cắt hạt lựu cho vào nồi cháo nấu vừa mềm.
- Nấm rơm làm sạch, ngâm nước muối loãng, cắt làm hai.
- Hành ngò lặt rửa sạch, cắt nhỏ.
- Bắc chảo phi dầu hành thơm để xào cá rồi trút nấm rơm vào, nêm chút nước mắm, đường…
- Khi cháo chín cho cá vào nêm lại vừa ăn. Lúc múc ra chén mới rắc hành ngò lên trên cho đẹp.

Dinh dưỡng giúp bé 1-3 tuổi phát triển các giác quan

Mẹ hãy thường xuyên đọc sách cho bé nghe và chỉ vào những hình ảnh khi đang đọc, thói quen này vừa giúp gắn bó tình cảm mẹ và con vừa giúp bé phát triển khả năng quan sát, liên kết hình ảnh với tên gọi, sự kiện.


Theo thạc sĩ, bác sĩ Nguyễn Anh Tuấn, Thư ký Hội Tiêu hóa Nhi khoa Việt Nam, trẻ em ở giai đoạn từ 1 – 3 tuổi, cơ thể đã đủ cứng cáp, các cơ và khớp đã phát triển đáng kể. Bé bắt đầu tập đi chập chững và ngày càng vững vàng hơn. Nhờ vậy, các em ngày càng linh động và chủ động hơn trong quá trình học hỏi, khám phá thế giới bằng cách vận dụng tất cả các giác quan để ngắm nhìn, lắng nghe, nhận biết mùi vị, sờ chạm những vật xung quanh mình.
Các hoạt động kích thích giác quan ở giai đoạn này sẽ mang đến cho trẻ những trải nghiệm quan trọng giúp tăng cường kỹ năng nhận thức, là yếu tố quan trọng để giúp bé phát triển trí não. Vì vậy cha mẹ cần phải tạo nhiều cơ hội để con sử dụng các giác quan của mình khám phá và học hỏi qua tương tác với môi trường xung quanh.
Những trò chơi tương tác ngoài trời giúp trẻ phát triển các giác quan. Ảnh: TT.
Thị giác
Trong giai đoạn này, trẻ phát triển kỹ năng thị giác thông qua việc quan sát những hình ảnh của vật thể và con người xung quanh. Khả năng tập trung theo dõi của bé cũng tốt hơn. Các em còn có thể tương tác với hình ảnh vật thể hay con người xung quanh bằng cách vừa nhìn vừa chỉ trỏ khi đang chập chững đi.
Mẹ hãy thường xuyên đọc sách cho bé nghe và chỉ vào những hình ảnh khi đang đọc. Như thế vừa giúp gắn bó tình cảm mẹ con, vừa giúp bé phát triển khả năng quan sát, liên kết hình ảnh với tên gọi, sự kiện… Hoạt động này đặc biệt giúp ích cho bé trong việc tăng cường các kết nối thần kinh.
Bên cạnh đó cần khuyến khích sự phát triển thị giác của trẻ qua các hoạt động vẽ hình, pha màu, tô màu. Hãy cho bé dùng những chất liệu màu, dụng cụ mỹ thuật an toàn, để con tự do tưởng tượng và tư duy bằng hình ảnh. Hoạt động này vừa giúp cho mẹ và bé tận hưởng khoảng thời gian sáng tạo thật thú vị, đồng thời khám phá năng khiếu nghệ thuật tiềm ẩn của con trẻ.
Những hoạt động ngoài trời, trong công viên, những trò chơi trong sân chơi chung là môi trường tốt giúp bé phát triển, tăng sự phối hợp giữa mắt và tay, luyện những phản xạ phối hợp giữa các giác quan và cơ thể.
Thính giác


Lúc này trẻ đã bắt đầu học và hiểu được ngôn ngữ thông qua giao tiếp hằng ngày với bố mẹ và người thân. Khoảng 2 tuổi, bé có thể nói được những cụm từ 2-3 chữ, biết “đòi” một điều gì đó ví dụ như nói “bế, bế” khi đòi bố mẹ bồng ẵm. 
Cha mẹ nên vui chơi cùng bé, tăng cường giao tiếp bằng cách chỉ cho con những đồ vật khác nhau và gọi tên của đồ vật như lục lạc, cái muỗng, cái ghế… Dần dần, bé sẽ học được sự liên kết giữa các đồ vật đó và tên của chúng.
Mẹ cũng nên đọc cho con nghe những bài thơ, đồng dao có vần điệu. Qua đó, dạy cho bé biết về cách phối hợp ngôn ngữ với nhau, cách gieo vần và phát triển khả năng ghi nhớ. Kết quả của các nghiên cứu cho thấy những đứa trẻ được đọc truyện cho nghe từ thời thơ ấu, khi lớn lên sẽ có vốn từ vựng phong phú hơn.
Khứu giác và thị giác
Khoảng 2 tuổi, trẻ có thể học được cách cầm muỗng, cầm ly một tay, tự bốc ăn nhiều. Mẹ hãy kích thích khứu giác của bé bằng cách cho con thử ngửi mùi một số loại thực phẩm khác nhau, quen thuộc trong bếp để bé nhận biết mùi. Ví dụ, mùi quả cam, táo, xoài, chocolate… Lưu ý, không cho bé ngửi các loại thực phẩm và gia vị cay như tiêu, ớt và để tránh gây khó chịu mắt và mũi.
Xúc giác
Xúc giác là giác quan đóng vai trò rất quan trọng trong việc hỗ trợ phát triển trí não của bé thông qua sự học hỏi và ghi nhớ các trải nghiệm xúc giác. Điều này không những ảnh hưởng đến những hành vi tạm thời mà còn đến những tố chất tinh thần và cảm xúc về lâu dài.
Bố mẹ nên cùng con chơi các trò vận động đồ chơi phù hợp với độ tuổi để bé có thể tự do khám phá thông qua việc sờ, chạm và tạo ra những trải nghiệm phong phú về xúc giác. Những trải nghiệm này sẽ giúp các em hình thành nhận thức rõ ràng hơn về hình dạng vật thể, kích thước, cân nặng, chất liệu, nhiệt độ, thậm chí nhận thức được vật liệu đó có an toàn hay không, có khả năng làm đau hay không.
Chế độ dinh dưỡng


Ở giai đoạn này, bé sẽ bắt đầu tự khám phá, tương tác với môi trường xung quanh nhiều hơn nên cần được cung cấp đầy đủ các dưỡng chất thiết yếu để đáp ứng đủ năng lượng cho quá trình học hỏi và phát triển. Chẳng hạn như:
Sắt, kẽm, axit Folic: Giúp phát triển vị giác, khứu giác, xúc giác và tăng khả năng miễn dịch, đồng thời kích thích thèm ăn.
- Axit Folic có nhiều trong cam, sữa, chế phẩm từ sữa, măng tây, rau bina, bông cải xanh, lòng đỏ trứng, đậu tương, khoai tây, ngũ cốc thô, quả bơ.
- Sắt có trong chuối, các loại hạt sấy khô như hạnh nhân, hướng dương, hạt bí, óc chó, hạt lanh, cháo bột yết mạch, quả chà là, súp lơ xanh, thịt bò, rau bina, mật ong, bí ngô, lòng đỏ trứng gà, ngao, nước cam.
- Kẽm có trong ngũ cốc, mầm lúa mì, hạt bí ngô, hạt vừng, thịt, động vật có vỏ, hạt bí thường, trái cây, các loại rau, chocolate đen, rau chân vịt, nấm, các loại hạt.
DHA, Lutein, Taurine: Giúp phát triển trí não, thị giác và thính giác, bảo vệ mắt khỏi ánh sáng xanh độc hại và những tác hại của quá trình oxy hóa.
- DHA có trong sữa mẹ, sữa công thức, cá, các loại quả hạt.
- Lutein có trong rau xanh đậm còn có trong các loại bí, cải xà lách, ớt chuông đỏ, sữa công thức.
- Taurine có trong cá, thịt, sữa mẹ, tảo biển, cua, tôm, ốc xà cừ, trai đỏ, mực, sữa công thức.

Lợi ích khi nuôi con bằng sữa mẹ

Những ưu điểm và lợi ích của việc nuôi con bằng sữa mẹ:

Xã hội càng phát triển thì việc nuôi con bằng sữa càng trở lên đa dạng, và đôi khi nhiều mẹ quan tâm rất nhiều đến việc có nên cho con bạn bú sữa bình thay vì sữa mẹ? Dưới đây nêu thêm một số thông tin cho các mẹ tham khảo để đưa ra quyết định có nên hay không nên cho trẻ bú bình hay không?


Nuôi con bằng sữa mẹ là tốt nhất cho trẻ – ảnh minh họa

Lợi ích sức khỏe cho bé khi được bú mẹ:

Sữa mẹ theo một cách tự nhiên đã gần như chứa tất cả các chất dinh dưỡng cần thiết cho trẻ nhỏ.
Hàm lượng các chất dinh dưỡng có trong sữa mẹ cũng được thay đổi theo thời gian và điều kiện sống để đáp ứng với các thay đổi về nhu cầu dinh dưỡng của em bé.
Sữa mẹ thức ăn dễ tiêu hóa hơn so với sữa hộp, sữa công thức. Nó cũng chứa đầy đủ các  kháng thể, khoáng chất hệ miễn dịch giúp bảo vệ em bé của bạn khỏi bị các bệnh truyền nhiễm hoặc nhiễm trùng.
Ngoài ra, có nhiều nghiên cứu cho thấy rằng trẻ em được nuôi hoàn toàn bằng sữa mẹ (100% sữa mẹ) trong ít nhất 6 tháng đầu có thể có chỉ số thông minh cao hơn so với những trẻ không được bú sữa mẹ (như vậy không được bú mẹ hoặc được bú mẹ ít là thiệt thòi của trẻ).
Những trẻ nhỏ được bú sữa mẹ liên tục trong thời gian dài có thể giảm nhiều nguy cơ mắc các bệnh sau:
  • Tránh được các vấn đề về đường hô hấp : như nhiễm trùng đường hô hấp, hen suyễn.
  • Tránh được các vấn đề về da: như viêm da, mụt nhọt, dị ứng….
  • Tránh được các vấn đề về răng miệng : như nhiễm trùng trong khoang miệng hoặc vấn đề  sâu răng
  • Tránh được các vấn đề về tiêu hóa, các bệnh lý về đường tiêu hóa : như tiêu chảy, đầy hơi và táo bón, ợ chua.
  • Các vấn đề về đường tiết niệu: rối loạn, bệnh tiểu đường….
  • Bệnh béo phì
  • Các bệnh ung thư ở trẻ nhỏ như u lumpho, bệnh bạch cầu cấp.
  • Hội chứng (SIDS): hội chứng đột tử trẻ sơ sinh
  • Thiếu máu do thiếu sắt
  • Tránh được những cơn đau tim và các nguyên nhân gây đột quỵ ở tuổi trưởng thành

Lợi ích sức khỏe cho mẹ khi nuôi con bằng sữa mẹ:

Nuôi con bằng sữa mẹ giúp tử cung của bạn có thể được thu nhỏ kích thước như trước khi mang thai.
Nuôi con bằng sữa mẹ cũng có thể giúp mẹ của bé giảm cân vì cơ thể của bạn phải tiêu hao nhiều năng lượng để tái tạo, sản xuất sữa.
Trong giai đoạn nuôi con bằng sữa kinh nguyệt của bạn sẽ không trở lại trong khoảng thời gian một vài tháng (mặc dù bạn không nên hy vọng sử dụng việc nuôi con bằng sữa mẹ như là một biện pháp tránh thai – cũng có nhiều ý kiến cho rằng bạn có thể tránh mang thai bằng việc nuôi con bằng sữa).
Các hoocmon tạo sữa và Prolactin dường như tạo ra một tính cách điềm tĩnh đặc biệt ở các bà mẹ khi nuôi con. Bà mẹ trong thời gian cho con bú cũng có thể ít bị căng thẳng hơn (và ít bỏ lỡ công việc hơn nếu họ đang làm việc) vì con của họ ít mắc bệnh hơn.
Ngoài ra, các bà mẹ nuôi con bằng sữa mẹ có thể giảm nguy cơ mắc các bệnh sau:
  • Tiểu đường type 2
  • Ung thư buồng trứng
  • Ung thư vú
  • Thiếu máu do thiếu sắt
  • Loãng xương (giòn xương)
  • Trầm cảm sau khi mang thai
Thời gian bạn cho con bú iếp xúc thân thể giữa mẹ và con sẽ làm cho bạn cảm thấy thoải mái và làm cho bé cảm thấy an toàn hơn.
Thuận tiện: Em bé của bạn không phải đợi chờ khi đói. Bạn cũng không cần phải pha sữa hay phải cầu kỳ làm sạch, khử trùng núm ví và bình bú.

Lợi ích khi nuôi con bằng sữa mẹ về mặt kinh tế:

Sữa mẹ là Free (miễn phí).
Bạn sẽ chỉ phải mua chỉ một vài thứ cần dùng như: áo yếm, tấm lót và mua thêm một dụng cụ vắt sữanếu như bạn có ý định vắt sữa ra rồi cho con bạn bú khi đi vắng.
Trên thế giới các chyên gia đã ước tính rằng việc nuôi con bằng sữa mẹ  có thể giúp bạn tiết kiệm rất nhiều tiền  (lên đén hàng ngàn đô la 1 năm), điều này còn tùy thuộc vào thương hiệu của loại sữa công thức mà bạn dùng để bổ sung hoặc thay thế sữa mẹ.
Lợi ích khi nuôi con bằng sữa mẹ về mặt môi trường:  Bạn và gia đình sẽ không phải thải ra môi trường những thứ như vỏ hộp sữa hoặc sử dụng nước và năng lượng.
Bên cạnh lợi ích từ việc nuôi con bằng sữa mẹ, nếu biết kế hợp với việc bổ sung thêm sữa ngoài, sữa công thức sẽ giúp con bạn phát triển toàn diện hơn

 

© 2015 Sức Khỏe Mẹ & Bé

Back To Top